Skip to content

Belangrijk arrest inzake aangaan breukdelengemeenschap

De Hoge Raad heeft een belangrijk arrest gewezen over het aangaan of wijzigen van huwelijksvoorwaarden 

Wat was er aan de hand?

  • Erflater en zijn partner trouwen op 2 september 2015 in de algehele gemeenschap van goederen, na een affectieve relatie van 33 jaar.
  • Op 19 oktober 2017 gaan zij huwelijksvoorwaarden aan die inhouden dat erflater – die ernstig ziek is – voortaan niet langer tot de helft, maar tot 10% van de goederen en schulden van de gemeenschap zal zijn gerechtigd, en zijn partner niet langer tot de helft, maar tot 90%.
  • De erflater overlijdt nog geen twee maanden later.

De inspecteur, die vanwege de huwelijksvoorwaarden 40% van de gemeenschap niet in de erfbelasting kan betrekken, legt een navorderingsaanslag op. Hij gaat daarbij voor verschillende ankers liggen, waaronder de stelling – met een beroep op ‘fraus legis’ (wetsmisbruik) – dat het aangaan van de huwelijksvoorwaarden moet worden aangemerkt als een schenking.

De rechtbank zet een streep door de navorderingsaanslag, maar van het Hof krijgt de inspecteur in hoger beroep gelijk. In cassatie echter oordeelt de Hoge Raad dat er geen sprake is van fraus legis en dat de aanslag definitief van tafel moet.

Conform eerdere rechtspraak is bij het aangaan van huwelijkse voorwaarden geen sprake van een schenking. Slechts in uitzonderlijke gevallen is volgens de Hoge Raad wel sprake van fraus legis, namelijk als:

  • het ontgaan van erfbelasting het doorslaggevende motief is geweest voor het aangaan van de huwelijkse voorwaarden, en
  • het in strijd zou komen met doel en strekking van de wet indien de vermogensverschuiving door het aangaan van de huwelijkse voorwaarden en het vervolgens overlijden niet zou worden aangemerkt als een verkrijging krachtens erfrecht.

In dit geval was hiervan volgens de Hoge Raad geen sprake omdat de erflater bij het aangaan van de huwelijksvoorwaarden weliswaar al een tijd ernstig ziek was, maar nog niet terminaal. De door de huwelijksvoorwaarden veroorzaakte vermogensverschuiving – die aan de basis ligt van een te constateren schenking – was daardoor niet ‘zo goed als zeker’.

Dit arrest is voor de praktijk van groot belang omdat hiermee wordt bevestigd dat het wijzigen van een huwelijksgoederengemeenschap (50%-50%) naar een breukdelengemeenschap (van in dit geval 10%-90%) niet per definitie een schenking oplevert. Het aangaan van dergelijke huwelijksvoorwaarden kan dus een besparing van erfbelasting opleveren. De Hoge Raad maakt wel duidelijk dat een aanpassing die al te nadrukkelijk voorsorteert op een aanstaand overlijden, wel degelijk de weg opent naar fraus legis. Laat u hierbij dus altijd adviseren door een deskundig belastingadviseur.

Overzicht met de wijzigingen voor belastingen 2024

Door het Ministerie van Financiën zijn de belangrijkste wijzigingen voor de belastingen 2024 samengevat in een overzicht. Lees hier het volledige overzicht.

Lees meer

Eindejaarstips 2023

Jaarlijks verschijnen in deze tijd vele verzamelingen met zogenoemde ‘eindejaartips’. Ook wij doen aan die traditie mee en bieden u hierbij onze special aan met maar liefst 48 tips ingedeeld…

Lees meer

Belangrijke fiscale voorstellen Belastingplan 2024

Hieronder volgt een overzicht van een aantal belangrijke fiscale voorstellen voor de vermogende DGA en de ondernemer, die met Prinsjesdag 2024 bekend zijn geworden. 1. Afschaffen van het open familiefonds…

Lees meer

Overzicht belangrijkste wetsvoorstellen Belastingplan 2024

Tijdens Prinsjesdag 2023 is het Belastingplan voor 2024 gepresenteerd. In dit Belastingplan staan diverse wijzigingen en belangrijke wetsvoorstellen voor het jaar 2024. Op onze website vindt u nu diverse artikelen…

Lees meer

Belastingplan 2024: Ondernemingen en dga

Vervallen belastingplicht open familiefondsen Wil een familiefonds, vaak een fonds voor gemene rekening (fgr), voor de vennootschapsbelasting zelfstandig belastingplichtig blijven, dan moet het per 1 januari 2025 aan nieuwe voorwaarden…

Lees meer

Belastingplan 2024: Bedrijfsopvolgingsfaciliteiten

BOR Als ondernemingsvermogen wordt overgedragen door schenking of vererving, kan dat tot heffing van schenk- of erfbelasting leiden. Om te voorkomen dat de continuïteit van een onderneming hierdoor in gevaar…

Lees meer
Back To Top